Wolna kultura

Nareszcie. Od 23 kwietnia czekałem na ten moment i się doczekałem. W sieci pojawiło się polskie tłumaczenie “Free Culture” Lawrence’a Lessiga. Tytuł polski to “Wolna kultura”. Książkę można przeczytać w formacie html lub ściągnąć w pdf lub spakowany zipem html ze strony Marka Futregi albo udać się do sklepu z książkami i nabyć egzemplarz wydany przez WSiP.

Przy okazji polecam książki wydane przez Demos, które również można ściągnąć w formacie pdf:

Wide Open
‘Open source’ methods – collaborative forms of creating knowledge pioneered in software development -have produced remarkable results, such as the web-based encyclopaedia Wikipedia. The principles of open source now look set to have a transforming impact on many areas of business, government and daily life.

The Pro-Am Revolution
For Pro-Ams, leisure is not passive consumerism but active and participatory, it involves the deployment of publicly accredited knowledge and skills, often built up over a long career, which has involved sacrifices and frustrations.

Wolna kultura

Nareszcie. Od 23 kwietnia czekałem na ten moment i się doczekałem. W sieci pojawiło się polskie tłumaczenie “Free Culture” Lawrence’a Lessiga. Tytuł polski to “Wolna kultura”. Książkę można przeczytać w formacie html lub ściągnąć w pdf lub spakowany zipem html ze strony Marka Futregi albo udać się do sklepu z książkami i nabyć egzemplarz wydany przez WSiP.

Przy okazji polecam książki wydane przez Demos, które również można ściągnąć w formacie pdf:

Wide Open
‘Open source’ methods – collaborative forms of creating knowledge pioneered in software development -have produced remarkable results, such as the web-based encyclopaedia Wikipedia. The principles of open source now look set to have a transforming impact on many areas of business, government and daily life.

The Pro-Am Revolution
For Pro-Ams, leisure is not passive consumerism but active and participatory, it involves the deployment of publicly accredited knowledge and skills, often built up over a long career, which has involved sacrifices and frustrations.

Nowe media i przemiany współczesnej kultury- polskojęzyczna bibliografia

Przedstawiam Wam zgromadzoną przeze mnie polskojęzyczną bibliografię dotyczącą nowych mediów. Zdaję sobie sprawę, że to lista niepełna, dlatego będzie co jakiś czas aktualizowana.

Literatura polskojęzyczna dotycząca nowych mediów i przemian współczesnej kultury (planowana ciągła aktualizacja):

Baudrillard, J. (2005). Pakt jasności. O inteligencji zła. Warszawa: Sic!

Bendyk, E. (2004). Antymatrix. Człowiek w labiryncie sieci. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B.

Bendyk, E. (2002). Internet – świat i reszta świata. Res Publica Nowa, październik

Berry, D. M. (2005). Rzecz wspólna- idea. Lampa. Literatura, muzyka, sztuka, 2 (11).

Bobryk, J. (2001). Spadkobiercy Teuta. Ludzie i media. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Bolter, J. D. (1990). Człowiek Turinga. Kultura Zachodu w wieku komputera. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Castells, M. (2003). Galaktyka Internetu. Refleksje nad Internetem, biznesem i społeczeństwem. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis.

Chomsky, N. (2000). Zysk ponad ludzi. Neoliberalizm a ład globalny. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Davis, F. Komputer. Wszechświat, „Magazyn Sztuki�? 1998, nr1.

Fiske, J. (1999). Wprowadzenie do badań nad komunikowaniem. Wrocław: Wydawnictwo Astrum.

Goban- Klas, T. (2002). Media i komunikowanie masowe: teorie i analizy prasy, radia, telewizji i Internetu. Warszawa, Kraków: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Goban- Klas, T. (2002), “Surfowanie, czyli żeglowanie w cyberprzestrzeni czyli o wychowaniu człowieka medialnego i mobilnego homo internetus”. Kraków: AGH.

Godzic, W. (2002). Telewizja jako kultura. Kraków: Rabid.

Griffin, E. (2003). Podstawy komunikacji społecznej. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Gwóźdź, A. (1997). Pejzaże audiowizualne. Telewizja. Wideo. Komputer. Kraków: Universitas.

Gwóźdź, A., Zawojski, P. (red.), (2002). Wiek ekranów. Przestrzenie kultury widzenia. Kraków: Rabid.

Gwóźdź, A. (2004). Technologie widzenia, czyli media w poszukiwaniu autora: Wim Wenders. Kraków: Universitas.

Hopfinger, M. (1997). Kultura audiowizualna u progu XXI wieku. Warszawa: Instytut Badań Literackich.

Hopfinger, M. (2002). Nowe media w komunikacji społecznej w XX wieku. Warszawa: Oficyna Naukowa.

Jonscher, C. (2001). Życie okablowane. Kim jesteśmy w epoce przekazu cyfrowego? Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza s.a.

Jung, B. (red.), (2001). Media, komunikacja, biznes elektroniczny. Warszawa: Difin.

Juszczyk, S. (2002). Edukacja na odległość. Kodyfikacja pojęć, reguł i procesów. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

Kita, B. (2003). Między przestrzeniami. O kulturze nowych mediów. Kraków: Rabid.

Kluszczyński, R. W.(2002). Społeczeństwo informacyjne. Cyberkultura. Sztuka multimediów. Kraków: Rabid.

Lem, S.(2000). Okamgnienie. Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Lessig, L. (2005). Twórcy. Lampa. Literatura, muzyka, sztuka, 2 (11).

Levinson, P. (1999). Miękkie ostrze. Warszawa: MUZA s.a.

Marecki, P. (red.), (2002). Liternet. Literatura i Internet. Kraków: Rabid.

Marecki. P. (red.), (2003). Liternet.pl. Kraków: Rabid.

Manovich, L. (2003). Kim jest autor? Modele autorstwa w nowych mediach. Odebrane: wrzesień 22, 2003, z: http://www.cyberforum.edu.pl

McLuhan, M. (2004). Zrozumieć media. Przedłużenia człowieka. Warszawa: Wydawnictwa Naukowo- Techniczne.

Morse, M. Co jedzą cyborgi? Logika oralna w społeczeństwie informacyjnym, „Magazyn Sztuki�? 1998, nr1.

Negroponte, N. (1997). Cyfrowe życie: jak się odnaleźć w świecie komputerów. Warszawa: Książka i Wiedza.

Nurczyńska- Fidelska, E. (red.), (2001). W świecie mediów. Kraków: Rabid.

Ong, W. (1992), Oralność i piśmienność. Słowo poddane technologii. Lublin: Redakcja Wydawnictw Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Postman, N. (2004). Technopol. Triumf techniki nad kulturą. Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza s.a.

Rifkin, J. (2001). Koniec pracy. Schyłek siły roboczej na świecie i początek ery postrynkowej. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Rifkin, J. (2003) Wiek dostępu. Nowa kultura hiperkapitalizmu, w której płaci się za każdą chwilę życia. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Sitarski, P. (2002). Rozmowa z cyfrowym cieniem. Model komunikacyjny rzeczywistości wirtualnej. Kraków: Rabid.

Szeja, J. Z. (2004). Gry fabularne. Nowe zjawisko kultury współczesnej. Kraków: Rabid.

Thompson, J. B. (2001). Media i nowoczesność. Społeczna teoria mediów. Wrocław: Wydawnictwo Astrum.

Wallace, P. (2001). Psychologia Internetu. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis.

Williams, S. (2004). W obronie wolności. Krucjata hakera na rzecz wolnego oprogramowania. Gliwice: Helion.

Wilkoszewska, K. (1999). Piękno w sieci. Estetyka a nowe media. Kraków: Universitas.

Zawojski, P. (2000). Elektroniczne obrazoświaty. Między sztuką a technologią. Kielce: Wydawnictwo Szumacher.

Nowe media i przemiany współczesnej kultury- polskojęzyczna bibliografia

Przedstawiam Wam zgromadzoną przeze mnie polskojęzyczną bibliografię dotyczącą nowych mediów. Zdaję sobie sprawę, że to lista niepełna, dlatego będzie co jakiś czas aktualizowana.

Literatura polskojęzyczna dotycząca nowych i starych mediów, komunikowania i przemian współczesnej kultury (planowana ciągła aktualizacja):

Baudrillard, J. (2005). Pakt jasności. O inteligencji zła. Warszawa: Sic!

Baudrillard, J. (2005). Symulakry i symulacja. Warszawa: Sic!

Bauer, Z., Chudziński, E. (red.) (2004). Dziennikarstwo i świat mediów. Kraków: Universitas.

Bendyk, E. (2004). Antymatrix. Człowiek w labiryncie sieci. Warszawa: Wydawnictwo W.A.B.

Bendyk, E. (2002). Internet – świat i reszta świata. Res Publica Nowa, październik

Berry, D. M. (2005). Rzecz wspólna- idea. Lampa. Literatura, muzyka, sztuka, 2 (11).

Bobryk, J. (2001). Spadkobiercy Teuta. Ludzie i media. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Bolter, J. D. (1990). Człowiek Turinga. Kultura Zachodu w wieku komputera. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Castells, M. (2003). Galaktyka Internetu. Refleksje nad Internetem, biznesem i społeczeństwem. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis.

Chomsky, N. (2000). Zysk ponad ludzi. Neoliberalizm a ład globalny. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Davis, F. Komputer. Wszechświat, „Magazyn Sztuki” 1998, nr1.

Fiske, J. (1999). Wprowadzenie do badań nad komunikowaniem. Wrocław: Wydawnictwo Astrum.

Goban- Klas, T. (2002). Media i komunikowanie masowe: teorie i analizy prasy, radia, telewizji i Internetu. Warszawa, Kraków: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Goban- Klas, T. (2002), “Surfowanie, czyli żeglowanie w cyberprzestrzeni czyli o wychowaniu człowieka medialnego i mobilnego homo internetus”. Kraków: AGH.

Godzic, W. (2002). Telewizja jako kultura. Kraków: Rabid.

Griffin, E. (2003). Podstawy komunikacji społecznej. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Gwóźdź, A. (1997). Pejzaże audiowizualne. Telewizja. Wideo. Komputer. Kraków: Universitas.

Gwóźdź, A., Zawojski, P. (red.), (2002). Wiek ekranów. Przestrzenie kultury widzenia. Kraków: Rabid.

Gwóźdź, A. (2004). Technologie widzenia, czyli media w poszukiwaniu autora: Wim Wenders. Kraków: Universitas.

Hopfinger, M. (1997). Kultura audiowizualna u progu XXI wieku. Warszawa: Instytut Badań Literackich.

Hopfinger, M. (2002). Nowe media w komunikacji społecznej w XX wieku. Warszawa: Oficyna Naukowa.

Jonscher, C. (2001). Życie okablowane. Kim jesteśmy w epoce przekazu cyfrowego? Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza s.a.

Jung, B. (red.), (2001). Media, komunikacja, biznes elektroniczny. Warszawa: Difin.

Juszczyk, S. (2002). Edukacja na odległość. Kodyfikacja pojęć, reguł i procesów. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

Kita, B. (2003). Między przestrzeniami. O kulturze nowych mediów. Kraków: Rabid.

Kluszczyński, R. W.(2002). Społeczeństwo informacyjne. Cyberkultura. Sztuka multimediów. Kraków: Rabid.

Lem, S.(2000). Okamgnienie. Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Lessig, L. (2005). Twórcy. Lampa. Literatura, muzyka, sztuka, 2 (11).

Levinson, P. (1999). Miękkie ostrze. Warszawa: MUZA s.a.

Marecki, P. (red.), (2002). Liternet. Literatura i Internet. Kraków: Rabid.

Marecki. P. (red.), (2003). Liternet.pl. Kraków: Rabid.

Manovich, L. (2003). Kim jest autor? Modele autorstwa w nowych mediach. Odebrane: wrzesień 22, 2003, z: http://www.cyberforum.edu.pl

McLuhan, M. (2004). Zrozumieć media. Przedłużenia człowieka. Warszawa: Wydawnictwa Naukowo- Techniczne.

Morse, M. Co jedzą cyborgi? Logika oralna w społeczeństwie informacyjnym, „Magazyn Sztuki” 1998, nr1.

Negroponte, N. (1997). Cyfrowe życie: jak się odnaleźć w świecie komputerów. Warszawa: Książka i Wiedza.

Nurczyńska- Fidelska, E. (red.), (2001). W świecie mediów. Kraków: Rabid.

Ong, W. (1992), Oralność i piśmienność. Słowo poddane technologii. Lublin: Redakcja Wydawnictw Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Postman, N. (2004). Technopol. Triumf techniki nad kulturą. Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza s.a.

Rifkin, J. (2001). Koniec pracy. Schyłek siły roboczej na świecie i początek ery postrynkowej. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Rifkin, J. (2003) Wiek dostępu. Nowa kultura hiperkapitalizmu, w której płaci się za każdą chwilę życia. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

Sitarski, P. (2002). Rozmowa z cyfrowym cieniem. Model komunikacyjny rzeczywistości wirtualnej. Kraków: Rabid.

Szeja, J. Z. (2004). Gry fabularne. Nowe zjawisko kultury współczesnej. Kraków: Rabid.

Thompson, J. B. (2001). Media i nowoczesność. Społeczna teoria mediów. Wrocław: Wydawnictwo Astrum.

Wallace, P. (2001). Psychologia Internetu. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis.

Williams, S. (2004). W obronie wolności. Krucjata hakera na rzecz wolnego oprogramowania. Gliwice: Helion.

Wilkoszewska, K. (1999). Piękno w sieci. Estetyka a nowe media. Kraków: Universitas.

Zawojski, P. (2000). Elektroniczne obrazoświaty. Między sztuką a technologią. Kielce: Wydawnictwo Szumacher.

Przeglądarka zasobów na licencji creative commons

Całkiem niedawno głośno było o wyszukiwarce google scholar, która umożliwia przeszukiwanie sieciowych zasobów tekstów naukowych. I muszę powiedzieć, że czasami z niej korzystam, zwłaszcza, gdy nie mam ochoty przekopywać indeksu wyszukiwania w zwykłych goglach.

Ostatnio pojawiło się jednak jeszcze większe cudo. Stworzona przez konkurenta google, yahoo, wersja beta nowej wyszukiwarki pozwala na przeszukiwanie treści opartych na licencjach creative commons. Mamy możliwość wyszukiwania stron, których autorzy pozwalają nam na więcej niż ci, którzy uparcie trzymają się prawa autorskiego lub nie mają świadomości prowadzonej od kilku lat ostrej dyskusji dotyczącej praw autora do treści.

Nowa wyszukiwarka yahoo jest następnym krokiem do tworzenia kolejnej alternatywnej sieci w internecie. Ta sieć jest o tyle ciekawa, że opiera się na hipertekście uwolnionym dzięki wolnym licencjom od dominacji autora, a właściwie posiadacza praw autorskich. Dzięki licencjom CC, wyszukiwarce yahoo i dodatku do firefoxa mozCC, który pokazuje u dołu przeglądarki, czy treść strony dostępna jest na licencji CC i podaje na jakiej, mamy możliwość korzystania z częściowo wolnej sieci.

Gdyby do tego programy, których używamy przy produkcji owych treści, przeglądaniu ich, a także systemy operacyjne umożliwiające korzystanie z komputera były tylko programami typu FLOSS, moglibyśmy mówić o krystalizowaniu się sieci wewnątrz internetu, która rezygnuje z zamkniętych treści i programów i tworzy powiązania oparte na innych niż neoliberalne wartościach. Być może to byłaby sieć rzeczywiście uwolniona. Korzystanie z zamkniętych treści stałoby się niepotrzebne, ponieważ już dzisiaj istnieje tak ogromna liczba twórczości oparta na wolnych licencjach, że nie dalibyśmy rady przeczytać jej lub obejrzeć i wysłuchać do końca życia.

Zastanawia mnie jeszcze tylko jedna sprawa. Wydaje mi się, że lepiej byłoby, gdyby wolne licencje oznaczały zarówno “free beer” jak i “free speech”. Jak widać nie do końca zgadzam się ze Stallmanem, ponieważ zgoda na komercyjne wykorzystywanie treści może prowadzić do tego, że pojawią się osoby, dla których wolność i chęć dzielenia się z innymi będzie przykrywką dla robienia biznesu, a cały ruch uwalniania kultury sprowadzi się tylko do pewnego algorytmu wytwarzania- jak w przypadku Open Source. Z drugiej strony może pojawienie się dwóch obiegów- komercyjnego poza siecią i darmowego w sieci pozwala na utrzymanie darmowości tego drugiego? Tylko czy zawsze będzie istniała taka możliwość? Przecież można zrezygnować z płacenia za produkty, jeśli istnieją one za darmo w sieci. Ale czy wówczas, kiedy spadną dochody ze sprzedaży, autorzy programów i treści nie sięgną po sieć i powołując się na jedną z hakerskich wolności- prawa komercyjnego wykorzystywania- nie pozostawią nam jedynie możliwości modyfikacji, za którą i tak będzie trzeba słono zapłacić? Dlatego jestem za zaznaczaniem podczas wyboru licencji CC opcji “no” pod pytaniem “allow commercial uses of your work?”.

Przykładem zamykania darmowego dostępu w sieci do produktu Open Source jest firma Novell i jej Suse Linux, który można co prawda zainstalować poprzez internet, ale mocno to utrudnione. Nie ma możliwości wypalenia obrazów instalacyjnych, w związku z czym możliwość instalacjij ograniczona jest tylko do osób, które posiadają super-łącza lub są w stanie zakupić produkt.

Zdaję sobie sprawę, że moje rozważania są w tej chwili chaotyczne, dlatego postaram się do nich wrócić- zwłaszcza do wątku komercyjnego.